Toen ik in 2022 bij Jellinek Minnesota kwam te werken was er een cliënt, een jongeman, dure polo, gestreken pantalon en loafers aan. Hij vertelde mij dat zijn moeder had gevraagd: “En jongen, hoe vind je het nu tussen al die verslaafden?”. En dat hij daarop had geantwoord: “Mam, ik bén één van die verslaafden”. Dat raakte mij. De cliënt was een stap verder in de erkenning van zijn verslaving dan zijn moeder.

In de maatschappij is verslaving nog altijd een moeilijk begrip. Wanneer ben je eigenlijk verslaafd? Moet je onder een brug liggen? Als je elke dag een wijntje bij het eten drinkt? En hoe vaak is porno kijken nog normaal? De cliënten die bij Jellinek Minnesota aankloppen hebben een punt in hun leven bereikt dat men toegeeft dat hun gebruik van middelen of schermtijd niet verenigbaar is met de rest van hun leven. Kenmerkend is dat het gebruik/gedrag inmiddels niet meer op feestjes en met vrienden plaatsvindt, maar thuis in hun eentje, het liefst de hele dag, met de gordijnen dicht. Financieel, fysiek, sociaal en relationeel zijn er problemen. Stoppen wil men wel, maar het lukt niet. En in gebruik lijken de problemen niet te bestaan.

Carrièreswitch

Na 30 jaar werken in het AMC/EKZ, waarvan 20 jaar op de Tienerafdeling, heb ik de overstap gemaakt naar de verslavingsherstelzorg. Deze stap was minder groot dan het lijkt, omdat bij de zorg voor tieners zeker ook de ziekte anorexia nervosa (AN) voorkomt. In de behandeling van AN hoort, naast focus op herstel door middel van afgebakende t.v.-tijden en sociale contacten, ook het appèl doen op het nemen van eigen verantwoordelijkheid. Deze benadering ligt dicht bij de behandeling op Jellinek Minnesota.

De 12-Stappen

Het behandelteam van Jellinek Minnesota bestaat uit 5 disciplines: de counselors, psychologen, maatschappelijk werk, artsen en verpleegkundigen. De behandeling van Jellinek Minnesota is een groepsbehandeling en vindt haar oorsprong in Minnesota (VS) waar zelfhulpgroepen herstel vonden met behulp van het aldaar ontwikkelde 12-Stappenmodel. Het 12-Stappenmodel is gestoeld op de begrippen overgave, eerlijkheid en bereidwilligheid. Naast deze begrippen is, juist bij verslaving, verbinding zoeken bij fellows/ervaringsdeskundigen de sleutel tot herstel. In tegenstelling tot andere ziektebeelden van het brein, met een behandeling van één-op-één-gesprekken, is het delen van je kwetsbaarheid en craving in een groep hét medicijn.

Typische werkdag

De werkdag begint om 07.15 met medicatie delen. Onder andere de Nicotine Pleisters. Het is belangrijk dat de cliënten op tijd en goed gekleed op de verpleegpost komen: alsof men naar werk of studie gaat. In herstel is het belangrijk dagelijkse structuur te hervinden. In het ochtendoverleg om 08.30 met het hele behandelteam bespreken we de bijzonderheden van de afgelopen 24 uur ten aanzien van de afzonderlijke cliënten en de groepsdynamica. Om 09.00 is het artsenoverleg, de cliënten zijn naar de sessies. De dienst bestaat verder uit cliënten opnemen, urinecontroles en blaastests uitvoeren bij de poli-cliënten en zeker een luisterend oor bieden aan de reeds opgenomen cliënten. Op Jellinek Minnesota draai je dag, -avond, en nachtdiensten.

Vaardigheden

De kerntaken van de verpleegkundige op Jellinek Minnesota zijn controleren, faciliteren en observeren. Je beoordeelt welke fysieke problematiek en mentale belemmeringen met de behandeling interfereren. Immers, juist in herstel raakt men fysiek ontregeld: bloedsuikers schommelen, huidproblematiek speelt op en men ervaart veel “pijntjes”. Ook mentaal komen emoties boven die anders gedempt waren en herbelevingen van nare situaties spelen op. Verslavingsgedrag laat zich op diverse manieren zien en als verpleegkundige spreek je de cliënten daar op aan. Cruciaal hierin zijn jouw inschattingsvermogen van de situatie en het kunnen de-escaleren.

Voldoening

De samenwerking met het behandelteam is fijn, we delen onze observaties en vullen elkaar aan. Pretreatment,- en zorggesprekken voeren we als nodig gezamenlijk. Ook onderhouden we goed contact met de collega’s van receptie, facilitair, detox en open klinische behandeling.

Elke twee weken geef ik les in anatomie & (neuro-)fysiologie waarin ik vragen beantwoord als wat is emotie-eten, hoe werkt craving in het brein en wat heeft hyperventilatie met stress te maken.

De uitdaging is groot, om als verpleegkundige om te gaan met weerstand en de verwachting van “een quickfix”, maar de dankbaarheid van cliënten en dat je ziet dat inzichten indalen geven enorm veel voldoening.